W sobotę 25. lipca, w samo południe, na przedprożach Domu Artusa nastąpiło uroczyste rozpoczęcie Jarmarku św. Dominika. W tym roku widowisko w musicalowej formie przygotowali artyści z Teatru Młodych z Gdańska. Inspiracją są wspomnienia wieloletniego uczestnika i wystawcy Jarmarku Roberta Niemca, który jest też głównym depozytariuszem w staraniach o wpis Jarmarku na Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Po ceremonii otwarcia – jak co roku – ulicami Gdańska przeszła barwna parada.
Początek pod opieką papieża i świętego Dominika
Był rok 1260, papież Aleksander IV łaskawie zezwolił gdańskim dominikanom udzielać studniowych odpustów w dniu święta ich założyciela, św. Dominika. To było dla ducha. Po kościelnych uroczystościach należało się też coś dla ciała. Więc organizowany był jarmark. Takie sprawozdanie z nowej tradycji w 1568 r. złożył nuncjusz apostolski Giulio Ruggierize papieżowi Piusowi V:
– Jednak wszystek ten handel jest ześrodkowany na jednym targowisku, to jest we Gdańsku, mieście należącym do Polski, a położonym nad brzegami Bałtyckiego Morza. Jego znakomitej objętości przystań pomieścić może siła statków. W sierpniu odbywa się tam wielki jarmark, w którym biorą udział wszystkie zachodnie narody zwożące lądem i morzem swe towary i kosztowności, a zbierające natomiast krajowe.
Kilkuwiekowa tradycja jarmarku niewiele się zmieniła
Marszałek województwa pomorskiego Mieczysław Struk podkreślił podczas konferencji prasowej, że Jarmark św. Dominika od lat jest wyjątkową wizytówką Gdańska i całego Pomorza, łącząc tradycję handlu z kulturą, turystyką i promocją regionu:
– Tegoroczna edycja będzie okazją do prezentacji nie tylko naszego województwa, ale także innych regionów Polski i gości zagranicznych w specjalnej strefie miast i regionów. Do Gdańska przyjadą przedstawiciele województw: mazowieckiego, łódzkiego, zachodniopomorskiego, opolskiego, podkarpackie, podlaskiego, miasta Wrocławia, a także Mołdawii i Uzbekistanu. Chcemy pokazać bogactwo lokalnych produktów, rękodzieła i pomorskich tradycji, zachęcając jednocześnie do odkrywania naszego regionu. Nie zabraknie również wydarzeń poświęconych ekonomii społecznej, rzemiosłu czy kulturze Kociewia i Kaszub, które są ważnym elementem tożsamości Pomorza. Jarmark pozostaje miejscem spotkań, wymiany doświadczeń i rozmowy o ważnych sprawach społecznych. Wspólnie rozpoczynamy także starania o wpis Jarmarku św. Dominika na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. To inicjatywa, która pozwoli jeszcze lepiej chronić i promować jedną z najcenniejszych tradycji naszego regionu. Wniosek o wpis jest już gotowy i zostanie wkrótce złożony do Narodowego Instytutu Dziedzictwa.
Pomysł ten popiera prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz:
- Jarmark św. Dominika od lat jest jednym z najważniejszych wydarzeń gospodarczych i społecznych naszego miasta. W tym roku swoje produkty zaprezentuje około 715 wystawców, z czego aż 250 pochodzi z województwa pomorskiego, a 150 to przedsiębiorcy z Gdańska. To pokazuje, jak istotnym impulsem dla lokalnej gospodarki on jest . Każdy znajdzie coś co go zainteresuje i zachwyci. Tegoroczny jarmark to prawie 300 imprez kulturalnych, przedstawień, pokazów i warsztatów zarówno dla dzieci, jak i dorosłych.
Podczas tegorocznego jarmarku nie zabrakło nowości.
- Strefa Kolekcjonerów w tym roku znalazła się na Targu Węglowym. W ubiegłych latach pchli targ był zlokalizowany na ul. Długie Ogrody.
- Na Targu Węglowym stanął oficjalny jarmarkowy Domek Wspomnień, gdzie każdy z gości może kupić jarmarkowe gadżety i pamiątki, otrzymać certyfikat uczestnictwa w jarmarku wraz z pamiątkową pieczęcią z kogutem. W domku można też znaleźć Książeczkę Wspomnieniową, w której znajdą się najważniejsze informacje o wydarzeniu. To też przestrzeń wystawy pamiątek jarmarkowych i miejsce do podzielenia się swoją, jarmarkową historią.
- Wśród jarmarkowych wydarzeń są m.in. szanty, potańcówki międzypokoleniowe, silent disco oraz Święto Polskiej Siatkówki promujące Gdańsk jako gospodarza i województwo pomorskie jako partnera Mistrzostw Świata w siatkówce mężczyzn. Na gości czekają tradycyjnie uliczki tematyczne i regionalne.
- Podczas 766. Jarmarku św. Dominika zaplanowano też Święto Ekonomii Społecznej, Święto Rzemiosła, Święto Równości i Święto Kociewia. W ramach Święta Folkloru po raz pierwszy odbędzie się Pomorski Festiwal Zespołów Ludowych, a 15 sierpnia koncert z okazji Święta Wojska Polskiego z udziałem orkiestry Morskiego Oddziału Straży Granicznej w Gdańsku oraz gdańskiego carillonu.
Zapraszają dominikanie
– Jarmark św. Dominika od początku był związany z dominikanami i dlatego również dziś chcemy, aby klasztor pozostawał miejscem otwartym dla wszystkich odwiedzających Gdańsk. W tym czasie będzie to przestrzeń spotkania, modlitwy, odpoczynku, muzyki i sztuki, pozwalająca na chwilę wyciszenia w samym centrum wydarzenia – zapowiedział ojciec Michał Osek, przeor klasztoru oo. dominikanów, który ma swoją siedzibę w kościele św. Mikołaja.
W tym roku do prowadzenia rekolekcji podczas odpustu św. Dominika zaproszeni zostali zagraniczny goście. Jako pierwszy wystąpi kardynał Timothy Radcliffe z Anglii.
– Przygotowaliśmy również koncert muzyki barokowej, wieczory organowe oraz medytacje w krypcie naszego kościoła. Zapraszamy także do obejrzenia współczesnej rzeźby. Zwykle się na to nie zgadzamy, bo chcemy zachować tradycyjny, klasyczny wygląd naszego kościoła. W tym roku jednak tak bardzo przekonała nas sztuka nowoczesna, że postanowiliśmy pokazać jeden obiekt, który znajduje się w nawie południowej. Jest to kamienna rzeźba pod tytułem Uniwersum Gniazdo, autorstwa Kamili Ślefarskiej – mówił zakonnik.
- Nagrody Grand Prix przyznawane są na Jarmarku św. Dominika od ćwierćwiecza. To prestiżowy konkurs, w którym wystawcy eksponują to, co mają najlepsze. Konkurs ma na celu konsekwentne podnoszenie jakości prezentowanej oferty i promocję stoisk najlepszych wystawców. W tym roku przyznano nagrody Grand Prix w czterech kategoriach: Dobry Smak, Degustacja gotowych dań, Dobry smakołyk oraz Dobry pomysł.
Zwycięzcy otrzymali statuetki, vouchery w wysokości 5 tys. zł na zakup stoiska na Jarmarku św. Dominika 2027, pamiątkowe dyplomy oraz vouchery od Polferries – na rejs do Szwecji.
Nagrody Grand Prix:
- 1. Gotowanie na żywo
- Grand Prix – Karczma Jasnochówka za ruchanki kaszubskie
- Wyróżnienia:
- Ondyna za smażone gnocchi
- Ewerton za pastę carbonara
- 2. Degustacja gotowych dań
- Grand Prix – Restauracja Panorama za zupę rakową
- Wyróżnienia:
- Kolorowa Łąka za grecką spanakopitę
- Enklawa za Maczankę Dominikańską
- 3. Dobry smakołyk
- Grand Prix: Starożuławski czosnek (Waldemar Fidut, Nowy Dwór Gdański), wyroby z czosnku: kiszony czosnek, pasta czosnkowa, oleje tłoczone na zimno, mikstury czosnkowe
- Wyróżnienie: Wędzarnia ze Starogardu Gdańskiego za tradycyjne wędliny bez konserwantów
- 4. Dobry pomysł
- Grand Prix: Szczotkarnia z Kobyłki za rękodzieło z naturalnych surowców
- Wyróżnienie specjalne: Tulitikku za oryginalne etykiety zapałczane z lat 1955-1980
- Wyróżnienia:
- Wypieczone za słodką, ręcznie robioną biżuterię
- Dzikie Łąki za ręcznie tworzone receptury kosmetyków do twarzy, ciała i włosów
Anna Kłos
Fot. Anna Kłos



