W Centrum Konferencyjnym Muzeum II Wojny Światowej odbyło się 10 marca Forum Bezpieczeństwa Przemysłu Morskiego, poświęcone wymianie poglądów dotyczących nowoczesnych technologii w gospodarce morskiej. Wręczono też nagrody podmiotom wyróżniającym się nowatorskimi procedurami i systemami bezpieczeństwa.
Podczas Forum omówiono sposoby zabezpieczenia obiektów gospodarki morskiej przed zjawiskami krytycznymi. Zaakcentował to zaraz na początku prezes Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej Przemysław Sztandera:
– Podczas tego wydarzenia omówimy różnego rodzaju zagrożenia związane z bezpieczeństwem przemysłu morskiego, co jest o tyle istotne, że wchodzimy w falę realizacji, choćby w przypadku morskich farm wiatrowych. Pytanie: „Jak się zabezpieczyć”? może dotyczyć zarówno pożaru, jak i awarii transformatora. Naprawa trwa około roku, czyli przez rok nie byłoby dostawy prądu z morskich farm wiatrowych. Ryzyko z tym związane jest duże, bo wszystkie urządzenia sterowane są numerycznie.
Forum podzielono na trzy bloki tematyczne. Pierwszy miał tytuł: „Bezpieczeństwo morskich farm wiatrowych – monitorowanie zagrożeń”
Pierwszy z referentów – Tomasz Barszcz z Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Robotyki Akademii Górniczo – Hutniczej w Krakowie, przedstawił zarówno zalety jak wady pozyskiwania energii z farm wiatrowych na morzu. Główną zaletą jest, że jest to energia bezpłatna, wyzwaniem utrzymanie stałego ruchu. Nie chodzi tylko o ogólnie znany fakt, że to niestabilne źródło, ale także o uwarunkowania techniczne. Trzeba pamiętać, że urządzenia pracują w bardzo trudnych i zmiennych warunkach pogodowych:
– Mamy ryzyka techniczne, czyli urządzenia mogą po prostu się zepsuć. Są też ryzyka organizacyjne: żebyśmy byli w stanie to zbudować, musimy mieć zapewnione porty i jednostki pływające. Kolejna kwestia to ryzyka materiałowe i ludzkie: musimy wykształcić co najmniej kilka tysięcy ludzi tylko w Polsce, żebyśmy byli w stanie obsługiwać tę nową gałąź przemysłu – informował Tomasz Barszcz.
Jak skutecznie się przed kłopotami z techniką zabezpieczyć instruował Michael T. Jobczyk, Explosion & Process Safety Manager, CORONA Serwis Sp. z o.o. s.k. przedstawiając prezentacje pt. ”Wybuch i pożar morskiej stacji transformatorowej poważnym zagrożeniem ekonomicznym i ekologicznym”. Dowiedzieliśmy się, że najważniejszym punktem układu jest transformator. Jego uszkodzenie, szczególnie jeśli zdarzy się w jesienno-zimowej porze roku, to wyłączenie całego urządzenia na kilka miesięcy, ponieważ naprawa transformatora w trudnych warunkach pogodowych jest zbyt niebezpieczne dla pracowników. Na szczęście transformator nie psuje się nagle, ale w procesie dłuższym, kiedy rozsądnie byłoby interweniować zamiast czekać aż urządzenie kompletnie „wysiądzie” i nastąpi wybuch. Referent wytłumaczył też jak działa windprotector, czyli transformator stworzony specjalnie dla potrzeb branży offshore, czyli dla platform wiertniczych gazowych lub naftowych usytuowanych na morzu.
- Uczestnicy forum
- Zwycięzcy aukcji oraz wylicytowane przedmioty
Zagrożenia dla ekosystemu Morza Bałtyckiego związane z zatopioną amunicją
– to temat, który przygotowali Dr Michał Czub z Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego i prof. Jacek Bełdowski z Instytutu Oceanologii Polskiej Akademii Nauk.
W morzach, w wyniku II wojny światowej, została zatopiona broń chemiczna i konwencjonalna. Ta druga zalega głownie w strefie przybrzeżnej i stwarza tylko zagrożenia mechaniczne a przyroda już sobie ją zagospodarowała. Groźniejsza jest natomiast broń chemiczna, zalegająca w głębiach morskich – na Bałtyku w Głębi Bornholmskiej i Głębi Gdańskiej. Usłyszeliśmy też jakie badania wpływu tych wojennych pozostałości na ekosystemy zostały zbadane przez naukowców.
– Interesujemy się także wrakami: badamy potencjalne efekty środowiskowe, ich oddziaływanie na ekosystem Morza Bałtyckiego, nie zapominamy też o potencjalnym zagrożeniu dla ludzkich użytkowników morza, czyli turystów, rybaków i ludzi zaangażowanych w prace offshore – uzupełnił referent.
Podczas przerwy w Forum odbyła się Aukcja na rzecz akcji Caritas Archidiecezji Gdańskiej „Pomoc dla Ukrainy”. O dziełach na sprzedaż mówili Jaśmina Zwierz – menedżerka projektów w Pomorskiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej oraz ks. Janusz Steć – dyrektor CARITAS Archidiecezji Gdańskiej. Licytowano: kompozycje malarską Wiktora Kowalskiego, lampę ręcznie wykonaną przez podopiecznych Środowiskowego Domu Samopomocy Caritas w Krzywym Kole, wazon ręcznie wykonany przez podopiecznych Środowiskowego Domu Samopomocy Caritas w Krzywym Kole, kartki sędziowskie z autografami Michała Listkiewicza. Dochód, w wysokości 4200 złotych, zostanie przeznaczony na pomoc uchodźcom.
Drugi blok Forum obejmował zagadnienia dotyczące energii wodorowej.
Zagadnienie: „Potencjał wodoru i jego bezpieczne wykorzystanie w przemyśle morskim” przedstawił mgr inż. Rafał Frączek, Prezes Zarządu, Eko-Konsult Sp. z o.o., Grupa Technologiczna ASE. Zwrócił on uwagę, że wykorzystanie tej energii w przemyśle morskim, (co z pewnością szybko nastąpi), stworzy tez konieczność dostosowania się portów do obsługi tych statków. Będzie to budowanie lokalnych hubów wodorowych, obejmujących produkcję i magazynowanie wodoru a także tworzenie niezbędnej infrastruktury do obsługi takich jednostek. Jeśli chodzi o jednostki pływające, na świecie są już takie na paliwa alternatywne – LNG, amoniak .Pływają pierwsze jednostki napędzane paliwem wodorowym, na razie jacht i prom norweski, Dania przygotowuje się do uruchomienia podobnego promu z Kopenhagi. Proces wykorzystania wodoru jako paliwa będzie postępował, a wtedy statki popłyną do tych portów, które będą w stanie je obsłużyć.
Technologie akumulatorów litowo-jonowych, które są szansą na stabilizację europejskich sieci energetycznych omówił Robert Chryc-Gawrychowski, prezes, Northvolt Poland Sp. z o. o.. Przypomniał też, że jego firma buduje aktualnie fabrykę (największą w Europie) baterii w Porcie Gdańsk.
Temat: Bezpieczeństwo rozwiązań technologicznych dla rozwoju elektromobilności” przedstawił mgr inż. poż. Szymon Kokot, Fundacja cfbt.pl, Program Certyfikacji Bezpieczeństwa OZE i Nowych Technologii (CBOiNT). Położył nacisk na metody gaszenia nietypowych ładunków i obiektów, jeśli wybuchłby tam pożar.
Odbyło się też wręczenie nagród – statuetek w konkursie „Lider Bezpieczeństwa w Przemyśle Morskim”.
W czwartej edycji Forum organizatorzy, Pomorska Specjalna Strefa Ekonomiczna, PZU S.A., TUW PZUW oraz PZU LAB, postanowili wyróżnić podmioty otwarte na wymianę doświadczeń i przede wszystkim szerzące wiedzę na temat innowacji w służbie minimalizacji ryzyka w przemyśle morskim.
- Liderem przemysłu została Gdańska Stocznia Remontowa SA z grupy kapitałowej Remontowa Holding.
Nagrodę odebrał Krzysztof Filip – kierownik działu BHP, pełnomocnik zarządu Gdańskiej Stoczni Remontowa SA. Stocznia została doceniona „za wdrożenie rozwiązań mających na celu bezpieczne prowadzenie biznesu ze szczególnym uwzględnieniem aspektów środowiskowych oraz społecznych”. Jednym z przykładów takich działań są np. promy pasażersko-samochodowe klasy „Salish” napędzane skroplonym gazem ziemnym, który jest paliwem znacznie czystszym niż olej napędowy – w znacznej mierze redukuje emisje CO2 i niemal całkowicie eliminuje emisje tlenków siarki oraz tlenków azotu.
- Liderem bezpieczeństwa w przemyśle morskim w kategorii Lider Zielonych Innowacji został Klaster Technologii Wodorowych, którego koordynatorem jest Jarosław Filipczak – prezes Regionalnej Izby Gospodarczej Pomorza. On też odebrał nagrodę.
- w kategorii Lider Zielonej Transformacji wyróżniono Energa OZE, Energa OZE, spółka z Grupy ORLEN, podczas Forum Bezpieczeństwa Przemysłu Morskiego w Gdańsku odebrała statuetkę Lidera Bezpieczeństwa w kategorii „Lider Przemysłu”. Nagroda została przyznana za budowę i eksploatację elektrochemicznego (bateryjnego) magazynu energii (BME) przy farmie wiatrowej Bystra. Liderami Bezpieczeństwa zostają firmy, które szczególny nacisk kładą na rozwój i bezpieczeństwo technologiczne.
- Laureaci konkursu Lider Bezpieczeństwa w Przemyśle Morskim (pośrodku) oraz organizatorzy Forum
- Laureaci konkursu i organizatorzy Forum. Od lewej Jarosław Filipczak – koordynator Klastra Technologii Wodorowych, Przemysław Sztandera – prezes Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej
Nagrodę w imieniu spółki odebrał Ireneusz Rogala, członek Międzynarodowego Komitetu Sterującego projektu budowy magazynu.
Zrealizowany w ramach współpracy podmiotów z Polski i Japonii BME o mocy 6MW i pojemności 27,3 MWh to obecnie największy i najnowocześniejszy bateryjny magazyn energii w Polsce. Zlokalizowany został w bezpośrednim sąsiedztwie farmy wiatrowej Bystra pod Gdańskiem. Energa OZE była bezpośrednio odpowiedzialna za proces inwestycyjny, a obecnie prowadzi eksploatację magazynu.
- Zaś w kategorii Lider Wiedzy i Innowacji nagrodę przyznano Bałtyckiemu Klastrowi Morskiemu i Kosmicznemu. Nagrodę wręczył Maciej Kazienko, wiceprezes Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Nagrodę w imieniu członków Klastra odebrał Marek Grzybowski, prezes zarządu Klastra.
Bałtycki Klaster Morski i Kosmiczny (znany na rynku międzynarodowym jako Baltic Sea & Space Cluster – BSSC) otrzymał nagrodę za aktywność członków klastra we wdrażaniu innowacji zapewniających bezpieczeństwo w portach i stoczniach, na statkach i w transporcie morskim, na jednostkach serwisowych i instalacjach offshore.
Osiągnięcia Klastra są wynikiem działań podejmowanych przez jego członków i partnerów, którzy ponad 30 lat temu podjęli inicjatywę powołania klastra morskiego w Polsce. W okresie transformacji gospodarczej Klaster integrował działania wiodących przedsiębiorstw morskich z innowacyjnymi przedsięwzięciami i nowymi rynkami.
Anna Kłos